Przejdź do treści
  1. Ponad 50 lat wspierania badań wzroku u dzieci na całym świecie – od 1975 roku

Badania

Kompendium badań

Frisby Stereotest – dowody naukowe, kliniczne i recenzowane od 1975 roku

53 badania · 15 krajów · pięć dekad opublikowanych badań • Opracowano w 2026 r.

Niniejszy dokument zbiera literaturę akademicką, naukową i kliniczną dotyczącą rodziny testów stereoskopowych Frisby, obejmującą pięć dekad od wprowadzenia testu w 1975 roku. Każde badanie zostało streszczone, z wyróżnieniem najważniejszego wniosku. Badania opublikowane pierwotnie w języku francuskim, hiszpańskim i japońskim zostały przetłumaczone i odpowiednio oznaczone.

Gama produktów Frisby

Kompendium obejmuje wszystkie trzy produkty z gamy Frisby Stereotest:

Frisby Near Stereotest

Oryginalny test z 3 płytkami (1975). Test z rzeczywistą głębią w wolnej przestrzeni, odczytywany z bliskiej odległości (30–50 cm) bez okularów, mierzący ostrość stereoskopową od 600″ do 6″.

Frisby Screener Pocket Test (1 płytka i 2 płytki) (2014)

Przenośne, przesiewowe wersje Near Stereotest w kieszonkowym etui, przeznaczone do szybkich badań przesiewowych niemowląt, dzieci, które jeszcze nie mówią, i nieśmiałych przedszkolaków.

Frisby Davis Distance Stereotest (FD2) (2003)

Opracowany wspólnie z Helen Davis OBE, profesor ortoptyki, rozszerza tę samą zasadę rzeczywistej głębi bez okularów na badanie do dali (do 6 m).

Dlaczego Frisby: podsumowanie dowodów

Wyniki poszczególnych badań streszczono w tym opracowaniu osobno. Zestawione razem ujawniają kilka powtarzających się w literaturze motywów:

  • Brak fałszywie dodatnich identyfikacji jednoocznych w największym niezależnym porównaniu siedmiu wiodących testów stereoskopowych – zarówno u osób z prawidłowym widzeniem, jak i z zezem (Hahn i wsp., 2010).
  • Mniejszy wpływ eksperymentalnego obniżenia ostrości wzroku jednego oka niż w testach z losowych punktów (Odell i wsp., 2009).
  • Najczęściej stosowany test stereoskopowy na Wyspach Brytyjskich zarówno u młodszych, jak i starszych dzieci (Vancleef i wsp., 2019).
  • Wybrany jako główna miara wyniku w finansowanym przez NIH wieloośrodkowym badaniu Infant Aphakia Treatment Study (Lambert i wsp., 2014).
  • Oparty na rzeczywistych celach z naturalną głębią zamiast symulowanej dysparacji – konstrukcja niezmieniona co do zasady od 1975 roku (Frisby, 1975).
  • Spełnia każde z kryteriów skutecznego badania ostrości stereoskopowej sformułowanych przez Geralda Westheimera, co potwierdzają dowody zebrane w tym kompendium (Westheimer, 2013).

Spis treści: wykaz badań

Badanie
Autorzy
Rok
Instytucja
Część pierwsza – Frisby Near Stereotest
A. Historia i podstawy konstrukcji
Use of random-dot stereograms in the clinical assessment of strabismic patients
Frisby, J.P., Mein, J., Saye, A., Stanworth, A.
1975
University of Sheffield, Wielka Brytania
Wprowadzenie pierwszego testu stereoskopowego wykorzystującego rzeczywiste cele z losowych elementów z naturalną głębią, niewymagającego okularów dysocjujących.
B. Badania trafności i wskazówek jednoocznych
Assessing the Frisby stereo test under monocular viewing conditions
Cooper, J., Feldman, J.
1979
USA
Tylko 1 z 34 dorosłych badanych zdołał zaliczyć test wyłącznie na podstawie wskazówek jednoocznych.
The validity of the Frisby stereotest as a measure of precise stereoacuity
Rosner, J., Clift, G.D.
1984
USA
Korelacja (r = 0,73, p<0,001) między wynikami testów Frisby i TNO.
A comparison of the Frisby, Random-Dot E, TNO, and Randot circles stereotests in screening and office use
Simons, K.
1981
Wills Eye Hospital, Philadelphia, PA, USA
Test Frisby wiarygodnie stopniował stereopsję zarówno w przesiewowych badaniach przedszkolnych, jak i w warunkach gabinetowych; nie wykrył niektórych przypadków wychwyconych przez RDE/TNO.
Étude comparative des stéréotests chez les enfants: T.N.O., R.D.E., Wirt, Frisby Tłumaczenie z języka francuskiego
Piro, M., Salmon, D., Ardouin, M.
1982
Rennes, Francja
„Test Frisby wydaje się najlepszym testem dla dzieci” – pod warunkiem prawidłowej prezentacji.
Testing stereopsis in the pre-school child: is it clinically useful?
Manny, R.E., Martinez, A.T., Fern, K.D.
1991
USA
Żadne dziecko z prawidłowym widzeniem obuocznym nie zaliczyło testu Frisby jednoocznie; dzieci ze stałym zezem nie wykrywały nawet dużych dysparacji; dwoje dzieci z niedowidzeniem anizometropowym uzyskało wyniki w granicach normy.
Does binocularly perceived depth correlate with reduced stereoacuity?
Lindstrom, A., Davis, H., Frisby, J.P.
2009
Wielka Brytania
Analiza związku między zmierzoną ostrością stereoskopową a obuocznie postrzeganą głębią; współautorami są twórcy testu.
An improved training procedure as a precursor to testing young children with the Frisby Stereotest
Saunders, K.J., Westall, C.A.
1996
Wielka Brytania / Kanada
Ustrukturyzowany protokół szkolenia poprawił odsetek dzieci, które można wiarygodnie zbadać, wśród bardzo małych dzieci.
The modified Frisby stereotest
Saunders, K.J., Woodhouse, J.M., Westall, C.A.
1996
University of Wales College of Cardiff, Wielka Brytania
Rozszerzenie wiarygodnego badania testem Frisby do 7. miesiąca życia; ponad 60% dzieci możliwych do zbadania do 12. miesiąca życia.
Stereopsis, stereotests, and their relation to vision screening and clinical practice
Fricke, T.R., Siderov, J.
1997
University of Melbourne / Victorian College of Optometry, Australia
Ostrość stereoskopowa w teście Frisby praktycznie nie zależy od rozmycia refrakcyjnego, w przeciwieństwie do testu RDE – co przemawia za jego stosowaniem tam, gdzie inne testy RDS zawodzą.
Comparison of the binocular stereoacuity measured by the TNO stereotest vs the Frisby Stereotest Near (FSN) in healthy adult subjects Plakat
Fauveau, M., Rousseau, B., Crepy, P., et al.
2012
Hôpital d'Instruction des Armées, Clamart / Institut Mutualiste Montsouris, Paris, Francja
U 77 kandydatów do personelu latającego średni wynik w teście Frisby Near wyniósł 15″ wobec 60″ w teście TNO, bez istotnej zgodności między obydwoma testami.
Normative Values for Near and Distance Clinical Tests of Stereoacuity
Piano, M.E.F., Tidbury, L.P., O'Connor, A.R.
2016
Strabismus, 24(4), 169-172
Niezależne wartości normatywne ostrości stereoskopowej dla testów Frisby Near i FD2, weryfikujące wcześniejsze zbiory danych normatywnych.
Test-retest variability in stereoacuity measurements
Mehta, J., O'Connor, A.
2023
University of Liverpool, Wielka Brytania
Spośród testów TNO, Frisby, Lang Stereopad i Asteroid test Frisby miał najwęższe granice zgodności (najlepszą powtarzalność test–retest).
Monocular Clues in Seven Stereotests
Hahn, E., Comstock, D., Durling, S., MacCarron, J., Mulla, S., James, P., LaRoche, R.
2010
IWK Health Centre / Dalhousie University, Kanada
Jedyny spośród 7 głównych testów stereoskopowych bez ani jednej identyfikacji jednoocznej – zarówno u osób z prawidłowym widzeniem, jak i z zezem.
Stereoacuity norms for school-age children using the Frisby stereotest
Anketell, P.M., Saunders, K.J., Little, J-A.
2013
Ulster University, Wielka Brytania
Dane normatywne dla dzieci w wieku 6–16 lat: mediana 20″ (szkoła podstawowa) / 10″ (szkoła średnia).
Clinical evaluation of stereopsis
Westheimer, G.
2013
University of California, Berkeley, USA
Konstrukcja testu Frisby spełnia każde z kryteriów skutecznego badania ostrości stereoskopowej sformułowanych przez Westheimera (2013), co potwierdzają dowody zebrane w tym kompendium.
C. Skuteczność w badaniach przesiewowych w kierunku niedowidzenia i zeza
Screening merits of the Lang II, Frisby, Randot, Titmus, and TNO stereo tests
Ohlsson, J., Villarreal, G., Abrahamsson, M., Cavazos, H., Sjöström, A., Sjöstrand, J.
2001
Göteborg, Szwecja / Monterrey, Meksyk
Test Frisby uzyskał najwyższą indywidualną czułość spośród pięciu badanych testów stereoskopowych, choć – jak każdy z nich – sam w sobie nie wystarcza do badań przesiewowych w kierunku niedowidzenia/zeza.
The Effect of Refractive Amblyopia on the Frisby Stereotest
Nanda, K.D., Nischal, K.K.
2022
UPMC Children's Hospital of Pittsburgh, PA, USA
Ostrość stereoskopowa w teście Frisby koreluje ze stopniem niedowidzenia, co przemawia za jego stosowaniem do monitorowania stanu widzenia obuocznego w trakcie leczenia.
D. Stereopsja a starzenie się
Stereopsis and ageing
Wright, L.A., Wormald, R.P.W.
1992
Moorfields Eye Hospital, Londyn, Wielka Brytania
Spośród 728 pacjentów powyżej 65. roku życia tylko 27% miało prawidłową stereopsję w teście Frisby, a częstość jej utraty rosła z wiekiem.
Effect of age on adult stereoacuity as measured by different types of stereotest
Garnham, L., Sloper, J.J.
2006
Moorfields Eye Hospital, Londyn, Wielka Brytania
Ostrość stereoskopowa w teście Frisby pogarszała się z wiekiem tylko nieznacznie; w przeciwieństwie do testu TNO nie wykazywała u starszych badanych gwałtownego spadku do poziomu wyników przesiewowych.
Ocular contributions to age-related loss in coarse stereopsis
Schneck, M.E., Haegerstrom-Portnoy, G., Lott, L.A., Brabyn, J.A.
2000
Smith-Kettlewell Eye Research Institute, San Francisco, CA, USA
Związana z wiekiem utrata stereopsji w teście Frisby odzwierciedlała stan zdrowia oczu, a nie pogorszenie funkcji korowych – starsi dorośli ze zdrowymi oczami nie wykazywali istotnego spadku.
Single and Multiple Visual Function Impairments and Associated Vision-Related Quality of Life Impact in Older Adults Aged 60 to 100 Years
Gupta, P., Vu, T.A., Wong, C.M.J., et al.
2025
Singapore Eye Research Institute / Duke-NUS Medical School, Singapur
Test Frisby zastosowany jako miara percepcji głębi w populacyjnym badaniu kohortowym obejmującym 2380 uczestników, dotyczącym widzenia i jakości życia osób starszych.
E. Duże wieloośrodkowe badania kliniczne, w których test Frisby stanowił miarę wyniku
Stereopsis Results at 4.5 Years of Age in the Infant Aphakia Treatment Study
Infant Aphakia Treatment Study Group (Lambert, S.R., et al.)
2014/2015
Wieloośrodkowe, finansowane przez NIH, USA
Test Frisby wybrany jako jedna z trzech głównych miar wyniku dotyczących stereopsji w dużym, wieloośrodkowym, randomizowanym badaniu kontrolowanym finansowanym przez NIH.
Factors associated with stereopsis and a good visual acuity outcome among children in the Infant Aphakia Treatment Study
Infant Aphakia Treatment Study Group
2016
Wieloośrodkowe, finansowane przez NIH, USA
Wcześniejsza operacja i lepsza ostrość wzroku były najsilniejszymi czynnikami prognostycznymi uzyskania mierzalnej stereopsji.
Presenting features and early management of childhood intermittent exotropia in the UK: inception cohort study
Buck, D., et al.
2009
Wieloośrodkowe, Wielka Brytania
Ostrość stereoskopowa nie pozwalała przewidzieć, jakie leczenie otrzyma dziecko; pozwalała na to natomiast kontrola odchylenia.
F. Literatura międzynarodowa
Concordancia de resultados entre las pruebas de estereopsis Frisby, test de Titmus vs Howard Dolman test en pacientes de entre 6 a 12 años con ambliopía y grupo control Tłumaczenie z języka hiszpańskiego Praca dyplomowa
Soto Pinzón, J.C., Urdiales Suárez, J.A. (promotor: Jurado Medina, S.P.)
2023
Universidad de La Salle, Bogotá, Kolumbia
Porównanie testów Frisby i Titmus z testem Howarda-Dolmana u dzieci z niedowidzeniem (praca licencjacka).
Fiabilidad de los test de estereopsis de cerca: Titmus, Randot, TNO y Frisby Tłumaczenie z języka hiszpańskiego
Cirac, A., Jarabo, C., et al.
2016
Universidad de Zaragoza, Hiszpania
Odsetek niezaliczeń poniżej 10% we wszystkich czterech testach, w tym Frisby, u 200 zdrowych młodych dorosłych.
Detección de estrabismo y ambliopía con el uso de pruebas para estereopsis en población infantil Tłumaczenie z języka hiszpańskiego
Hernández-Muñoz, M.T., Hernández-Ordóñez, T., De la Fuente-Torres, M.A.
2003
Meksyk (miasto) / Ciudad Victoria, Meksyk
100% swoistości dla zeza i niedowidzenia u 1048 meksykańskich dzieci – wiarygodne narzędzie przesiewowe do wykluczania tych schorzeń.
近見立体視検査における3検査法の比較 (Porównanie trzech metod badania ostrości stereoskopowej do bliży) Tłumaczenie z języka japońskiego
Kawachi, E.
1983
Japonia
Jedna z najwcześniejszych nieanglojęzycznych ocen klinicznych testu Frisby, opublikowana w ciągu dekady od jego wprowadzenia w 1975 roku.
Comparison between the Frisby Stereotest and Titmus Stereo Test Tłumaczenie z języka japońskiego
Abe, H., et al.
2009
Japonia
Recenzowane japońskie porównanie, część wieloletniego japońskiego programu badań nad testem Frisby.
Frisby Stereo Test binocular-vision screening in train drivers Tłumaczenie z języka japońskiego
Igarashi, T., et al.
2011
Japonia
Praktyczne zawodowe badanie przesiewowe widzenia obuocznego u maszynistów – w zawodzie o krytycznym znaczeniu dla bezpieczeństwa.
G. Ankiety dotyczące wyboru i stosowania testów
Which Stereotest do You Use? A Survey Research Study in the British Isles, the United States and Canada
Vancleef, K., Read, J.C.A., et al.
2019
Newcastle University, Wielka Brytania / badanie międzynarodowe
Frisby jest najczęściej stosowanym testem stereoskopowym na Wyspach Brytyjskich zarówno u młodszych, jak i starszych dzieci.
H. Screener Pocket Test: zastosowanie kliniczne i przegląd
The Frisby stereotest: introduction and review
Optician CPD Series (b.d.)
b.d.
Wielka Brytania Autor: prof. J. Frisby
Kliniczny przegląd szkoleniowy (CPD) dotyczący procedury badania, oceny wyników i zastosowania przesiewowego całej gamy testów Frisby.
Personalized surgical informed consent with stereoscopic visualization in neurosurgery — real benefit for the patient or unnecessary gimmick?
Hertzsprung, N., Krantchev, K., Picht, T., Roethe, A.L., Rubarth, K., Fuellhase, J., Vajkoczy, P., Acker, G.
2023
Niemcy
Frisby Pocket Stereotest zastosowany do przesiewowej oceny stereopsji uczestników przed badaniem dotyczącym świadomej zgody w neurochirurgii – niezależny, pozaokulistyczny przykład zastosowania klinicznego.
Does stereoscopic imaging improve the memorization of medical imaging by neurosurgeons? Experience of a single institution
Schlinkmann, N., Khakhar, R., Picht, T., Piper, S.K., Fekonja, L.S., Vajkoczy, P., Acker, G.
2022
Niemcy
Frisby Pocket Stereotest zastosowany do potwierdzenia prawidłowej stereopsji i zrównoważenia grup badawczych neurochirurgów przed zadaniem dotyczącym wizualizacji i zapamiętywania.
Część druga – Frisby Davis Distance Stereotest (FD2)
I. Ostrość stereoskopowa do dali: opracowanie, trafność i zastosowanie kliniczne
Does stereoacuity correlate with interpupillary distance for normal observers? Referat konferencyjny
Frisby, J.P., Patchick, E., Edgar, R., Davis, H.
2004
University of Sheffield, Wielka Brytania
Ostrość stereoskopowa w teście FD2 nie korelowała istotnie z rozstawem źrenic, w przeciwieństwie do typowych laboratoryjnych zadań z zakresu geometrii stereoskopowej.
Frisby Davis distance stereoacuity values in visually normal children
Adams, W.E., Hrisos, S., Richardson, S., Davis, H., Frisby, J.P., Clarke, M.P.
2005
Newcastle University, Wielka Brytania
Wszystkie 59 dzieci (w wieku 3–6 lat) udało się zbadać, co pozwoliło ustalić pierwsze normy pediatryczne dla FD2: średnia ostrość stereoskopowa 29,6″ z 6 m (76% dzieci) i 92,3″ z 3 m (24%); jedynie u 6,8% nie uzyskano mierzalnej odpowiedzi.
Development of distant stereoacuity in visually normal children as measured by the Frisby-Davis distance stereotest
Hong, S.W., Park, S.C.
2008
Korea Południowa
Potwierdza normy pediatryczne FD2 Adamsa i wsp. (2005) w niezależnej populacji.
Effects of interpupillary distance on stereoacuity: the Frisby Davis distance stereotest versus a 3-dimensional distance stereotest
Eom, Y., Song, J.S., Ahn, S.E.
2013
Korea Południowa
Ostrość stereoskopowa w teście FD2 poprawiała się wraz ze wzrostem rozstawu źrenic (IPD), zgodnie z rzeczywistą geometrią, w przeciwieństwie do symulowanego testu 3D.
Testing distance stereoacuity with the Frisby-Davis 2 (FD2) test
Holmes, J.M., Fawcett, S.L.
2005
Mayo Clinic, Rochester, MN, USA
Opracowanie zmodyfikowanego protokołu prezentacji schodkowej, kontrolującego wskazówki jednooczne przy większych dysparacjach.
Improvement in distance stereoacuity following surgery for intermittent exotropia
Adams, W.E., Leske, D.A., Hatt, S.R., Mohney, B.G., Birch, E.E., Weakley, D.R. Jr.
2008
Mayo Clinic, Rochester, MN, USA
Test FD2 udokumentował mierzalną poprawę ostrości stereoskopowej do dali po operacji.
Evaluation of factors influencing distance stereoacuity on Frisby-Davis Distance Test (FD2) in intermittent exotropia
Saxena, R., Kakkar, A., Menon, V., Sharma, P., Phuljhele, S.
2011
Indie
Określenie czynników klinicznych wpływających na pomiar ostrości stereoskopowej do dali testem FD2 w zezie rozbieżnym okresowym.
Evaluation of FD2 (Frisby Davis distance) stereotest in surgical management of intermittent exotropia
Singh, A., Sharma, P., Singh, D., Saxena, R., Sharma, A., Menon, V.
2013
Indie
Zaproponowanie progu ostrości stereoskopowej do dali w teście FD2 (gorszej niż 20″) jako pomocy w ustaleniu momentu interwencji chirurgicznej.
Stereoacuity with Frisby and Revised FD2 Stereo Tests
Bohr, I., Read, J.C.A., et al.
2013
Pełny tekst w otwartym, bezpłatnym dostępie
Umiarkowana zgodność między testem Frisby do bliży a FD2 w całym przekroju wieku; udokumentowanie poprawy w dzieciństwie i pogorszenia w późnej dorosłości.
Contribution of a real depth distance stereoacuity test to clinical management
Young, B.J., Sueke, H., Wylie, J.M., Kaye, S.B.
2009
St Paul's Eye Unit, Liverpool, Wielka Brytania
Żaden badany nie uzyskał wyniku pozytywnego jednoocznie z odległości 6 metrów.
Predictive factors of stereopsis outcomes following strabismus surgery
Eshaghi, M., Arabi, A., Banaie, S., Shahraki, T., Eshaghi, S., Esfandiari, H.
2021
Iran / USA
Testy FD2 i Frisby do bliży zastosowane jako podstawowe miary wyniku u 182 pacjentów operowanych.
J. Program badań ostrości stereoskopowej w Mayo Clinic
Real Depth vs Randot Stereotests
Leske, D.A., Birch, E.E., Holmes, J.M.
2006
Mayo Clinic, Rochester, MN, USA
Pacjenci konsekwentnie wykrywali drobniejsze dysparacje w testach z rzeczywistą głębią Frisby/FD2 niż w odpowiadających im testach z losowych punktów.
New tests of distance stereoacuity and their role in evaluating intermittent exotropia
Holmes, J.M., Birch, E.E., Leske, D.A., Fu, V.L., Mohney, B.G.
2007
Mayo Clinic, Rochester, MN, USA
Przyczyniło się do ustalenia klinicznej roli testu FD2 w ocenie zeza rozbieżnego okresowego, w którym stereopsja do dali jest czulszym wskaźnikiem niż stereopsja do bliży.
Variability of stereoacuity in intermittent exotropia
Hatt, S.R., Mohney, B.G., Leske, D.A., Holmes, J.M.
2008
Mayo Clinic, Rochester, MN, USA
Ostrość stereoskopowa w zezie rozbieżnym okresowym może rzeczywiście wahać się w ciągu jednego dnia, niezależnie od zastosowanego testu stereoskopowego.
Defining real change in measures of stereoacuity
Adams, W.E., Leske, D.A., Hatt, S.R., Holmes, J.M.
2009
Mayo Clinic, Rochester, MN, USA
Ustalenie progów powtarzalności test–retest dla testów Frisby do bliży i FD2, dające klinicystom uzasadnione kryterium oceny rzeczywistej zmiany związanej z leczeniem.
The effect of induced monocular blur on measures of stereoacuity
Odell, N.V., Hatt, S.R., Leske, D.A., Adams, W.E., Holmes, J.M.
2009
Mayo Clinic, Rochester, MN, USA
Wyniki testów Frisby i FD2 były w mniejszym stopniu zaburzone niż wyniki testów z losowych punktów przy symulowanym obniżeniu ostrości wzroku jednego oka.
K. Niezależny przegląd ekspercki
Stereo vision and strabismus
Read, J.C.A.
2015
Newcastle University, Wielka Brytania
Niezależny przegląd ekspercki umiejscawiający testy Frisby/FD2 w całej literaturze klinicznej dotyczącej stereopsji i zeza, potwierdzający i osadzający w kontekście dane o powtarzalności Adamsa i wsp. (2009).

Część pierwsza – Frisby Near Stereotest

Oryginalny Frisby Near Stereotest z 3 płytkami (1975) stanowi podstawę całej gamy produktów, w tym kieszonkowych wersji Screener, które mają tę samą konstrukcję optyczną z rzeczywistą głębią. Przedstawione poniżej dowody obejmują walidację konstrukcji, badania wskazówek jednoocznych, skuteczność w badaniach przesiewowych, stereopsję a starzenie się, duże badania kliniczne, literaturę międzynarodową, ankiety dotyczące stosowania oraz Screener Pocket Test.

A. Historia i podstawy konstrukcji

Frisby Stereotest został opracowany przez prof. Johna P. Frisby’ego (University of Sheffield) i wprowadzony w 1975 roku. Prezentuje prawdziwe cele z losowych elementów z rzeczywistą głębią, oglądane w całkowicie naturalnych warunkach widzenia – bez okularów polaryzacyjnych czy czerwono-zielonych – ponieważ cel testowy i tło są nadrukowane po przeciwnych stronach przezroczystej plastikowej płytki o znanej grubości.

Use of random-dot stereograms in the clinical assessment of strabismic patients

Frisby, J.P., Mein, J., Saye, A., Stanworth, A. (1975) · British Journal of Ophthalmology, 59(10), 545-552 · University of Sheffield, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

Prof. John P. Frisby i współpracownicy wprowadzili test stereoskopowy, w którym wzory celu i tła są nadrukowane na przeciwnych powierzchniach przezroczystej plastikowej płytki o określonej grubości, dzięki czemu prawdziwa dysparacja siatkówkowa – rzeczywista głębia – powstaje optycznie, a nie jest symulowana za pomocą okularów polaryzacyjnych czy anaglifowych. Ta zasada konstrukcyjna, nawiązująca do prac Béli Julesza nad stereogramami z losowych punktów, leży u podstaw każdego produktu z gamy Frisby. Jest to oryginalna recenzowana publikacja opisująca kliniczne zastosowanie testu.

Najważniejszy wniosekWprowadzenie pierwszego testu stereoskopowego wykorzystującego rzeczywiste cele z losowych elementów z naturalną głębią, niewymagającego okularów dysocjujących.

Wzmianki w literaturze Hinchcliffe, H.A. (1978), Clinical evaluation of stereopsis – wczesna ocena kliniczna obejmująca test Frisby. Frisby, J.P. (1980), "The Frisby Stereotest — amended instructions," British Orthoptic Journal, 37, 108-112 – późniejsze udoskonalenie procedury badania (brak zapisu online; czasopismo ortoptyczne sprzed ery cyfrowej).

B. Badania trafności i wskazówek jednoocznych

Kluczowym pytaniem w przypadku każdego testu stereoskopowego jest to, czy można go zaliczyć, zgadując – na podstawie wskazówek innych niż rzeczywista obuoczna percepcja głębi. Poniższe badania odnoszą się do tej kwestii bezpośrednio.

Assessing the Frisby stereo test under monocular viewing conditions

Cooper, J., Feldman, J. (1979) · Journal of the American Optometric Association, 50(7), 807-809 · USA · Zobacz publikację ↗

34 studentów optometrii zbadano testem Frisby w warunkach jednoocznych i obuocznych. Tylko jeden student zaliczył test jednoocznie przy pierwszej prezentacji (dwóch kolejnych zaliczyło go po wcześniejszym obuocznym zobaczeniu celu). Autorzy stwierdzili, że u dorosłych test Frisby sprawdza się równie dobrze jak każdy dostępny na rynku test z losowych punktów, a możliwe do wykorzystania wskazówki jednooczne są znikome.

Najważniejszy wniosekTylko 1 z 34 dorosłych badanych zdołał zaliczyć test wyłącznie na podstawie wskazówek jednoocznych.

The validity of the Frisby stereotest as a measure of precise stereoacuity

Rosner, J., Clift, G.D. (1984) · Journal of the American Optometric Association, 55(7), 505-506 · USA · Zobacz publikację ↗

Dwudziestu dorosłych z prawidłowym widzeniem obuocznym zbadano testami Frisby i TNO. Stwierdzono istotną statystycznie korelację (r Pearsona = 0,73, p < 0,001) między obiema niezależnymi metodami badania, co stanowiło wczesne potwierdzenie trafności testu Frisby jako klinicznej miary ostrości stereoskopowej.

Najważniejszy wniosekKorelacja (r = 0,73, p<0,001) między wynikami testów Frisby i TNO.

A comparison of the Frisby, Random-Dot E, TNO, and Randot circles stereotests in screening and office use

Simons, K. (1981) · Archives of Ophthalmology, 99(3), 446-452 · Wills Eye Hospital, Philadelphia, PA, USA · Zobacz publikację ↗

Porównano cztery wiodące testy stereoskopowe w populacjach objętych przedszkolnymi badaniami przesiewowymi wzroku oraz u pacjentów z zezem i niedowidzeniem. Test Frisby, podobnie jak pozostałe testy oparte na zasadzie losowych punktów, wiarygodnie stopniował stereopsję; w badaniu odnotowano również, że niektóre przypadki wykryte przez RDE/TNO nie zostały wykryte testem Frisby.

Najważniejszy wniosekTest Frisby wiarygodnie stopniował stereopsję zarówno w przesiewowych badaniach przedszkolnych, jak i w warunkach gabinetowych; nie wykrył niektórych przypadków wychwyconych przez RDE/TNO.

Étude comparative des stéréotests chez les enfants: T.N.O., R.D.E., Wirt, Frisby

Piro, M., Salmon, D., Ardouin, M. (1982) · Journal Français d'Orthoptique, 14 (Rennes) · Rennes, Francja Tłumaczenie z języka francuskiego · Zobacz publikację ↗

Autorzy zbadali widzenie stereoskopowe 46 dzieci z prawidłowym wzrokiem w wieku od 2 do 9 lat za pomocą czterech różnych testów. Stwierdzili, że test Frisby był najbardziej wartościowy z czterech w badaniu dzieci, pod warunkiem prawidłowej prezentacji: test i głowa dziecka muszą być nieruchome, płytka musi być prostopadła do linii wzroku, a odległość badania musi być dokładnie zmierzona.

Najważniejszy wniosek„Test Frisby wydaje się najlepszym testem dla dzieci” – pod warunkiem prawidłowej prezentacji.

Testing stereopsis in the pre-school child: is it clinically useful?

Manny, R.E., Martinez, A.T., Fern, K.D. (1991) · Journal of Pediatric Ophthalmology & Strabismus, 28, 223-231 · USA · Zobacz publikację ↗

76 dzieci zbadano testem Frisby w warunkach jednoocznych i obuocznych. Żadne dziecko z prawidłowym widzeniem obuocznym nie zdołało zaliczyć testu dzięki wskazówkom jednoocznym. Dzieci ze stałym zezem nie wykrywały w teście Frisby nawet dużych dysparacji, natomiast niektóre dzieci z niedowidzeniem anizometropowym uzyskiwały wyniki w granicach normy – wczesne, niezależne potwierdzenie odporności testu na wskazówki jednooczne, później potwierdzonej na dużą skalę przez Hahna i wsp. (2010).

Najważniejszy wniosekŻadne dziecko z prawidłowym widzeniem obuocznym nie zaliczyło testu Frisby jednoocznie; dzieci ze stałym zezem nie wykrywały nawet dużych dysparacji; dwoje dzieci z niedowidzeniem anizometropowym uzyskało wyniki w granicach normy.

An improved training procedure as a precursor to testing young children with the Frisby Stereotest

Saunders, K.J., Westall, C.A. (1996) · Eye, 10, 384-388 · Wielka Brytania / Kanada · Zobacz publikację ↗

Opracowano standardową fazę szkolenia/zapoznania poprzedzającą właściwe badanie, z nagrodą w postaci błysku światła, aby potwierdzić, że dziecko rozumie zadanie polegające na wskazywaniu. Ten etap szkolenia zwiększył odsetek małych dzieci, które można było wiarygodnie zbadać.

Najważniejszy wniosekUstrukturyzowany protokół szkolenia poprawił odsetek dzieci, które można wiarygodnie zbadać, wśród bardzo małych dzieci.

The modified Frisby stereotest

Saunders, K.J., Woodhouse, J.M., Westall, C.A. (1996) · Journal of Pediatric Ophthalmology & Strabismus, 33(6), 323-327 · University of Wales College of Cardiff, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

165 dzieci w wieku od 0,5 do 47 miesięcy oceniono według zmodyfikowanego protokołu, uzupełnionego o niestereoskopową płytkę ćwiczebną i nagrodę dźwiękową za prawidłowe odpowiedzi. Modyfikacje te rozszerzyły przedział wiekowy, w którym można uzyskać wiarygodne wyniki – możliwe stało się badanie niemowląt już od 7. miesiąca życia, a większość dzieci 12-miesięcznych z powodzeniem ukończyła test.

Najważniejszy wniosekRozszerzenie wiarygodnego badania testem Frisby do 7. miesiąca życia; ponad 60% dzieci możliwych do zbadania do 12. miesiąca życia.

Stereopsis, stereotests, and their relation to vision screening and clinical practice

Fricke, T.R., Siderov, J. (1997) · Clinical and Experimental Optometry, 80(5), 165-172 · University of Melbourne / Victorian College of Optometry, Australia · Zobacz publikację ↗

Szczegółowy przegląd klinicznych testów stereoskopowych, zawierający osobną część techniczną poświęconą konstrukcji testu Frisby z rzeczywistą głębią. Co istotne, autorzy podają, że ostrość stereoskopowa mierzona testem Frisby praktycznie nie zależy od znacznego rozmycia refrakcyjnego, w przeciwieństwie do testu RDE, który jest na nie bardziej wrażliwy. (Pokrewny, lecz odrębny efekt: Nanda i Nischal, 2022, poniżej, stwierdzili, że wyniki testu Frisby korelują ze stopniem rozpoznanego niedowidzenia refrakcyjnego.) Przegląd przytacza również pracę Manny’ego i wsp. (1991, powyżej) i wskazuje testy Frisby i TNO jako dwa najodpowiedniejsze dostępne na rynku testy stereoskopowe do przesiewowych badań wzroku u dzieci, ponieważ test Frisby nie wymaga filtrów – w przeciwieństwie do testu TNO, w którym stosuje się okulary czerwono-zielone – a oba są zrozumiałe dla małych dzieci.

Najważniejszy wniosekOstrość stereoskopowa w teście Frisby praktycznie nie zależy od rozmycia refrakcyjnego, w przeciwieństwie do testu RDE – co przemawia za jego stosowaniem tam, gdzie inne testy RDS zawodzą.

Comparison of the binocular stereoacuity measured by the TNO stereotest vs the Frisby Stereotest Near (FSN) in healthy adult subjects

Fauveau, M., Rousseau, B., Crepy, P., et al. (2012) · International Orthoptic Congress · Hôpital d'Instruction des Armées, Clamart / Institut Mutualiste Montsouris, Paris, Francja Plakat · Zobacz publikację ↗

Zrekrutowano 90 dorosłych (w wieku 20–38 lat) przystępujących do przesiewowego badania wzroku dla kandydatów do personelu latającego; do końcowej analizy włączono 77 osób. Każdą zbadano testem TNO (ze ścisłą kontrolą ustawienia głowy i bez niej) oraz testem Frisby Stereotest Near. Średnia ostrość stereoskopowa wyniosła 15″ w teście Frisby wobec 60″ w teście TNO i nie stwierdzono istotnej statystycznie zgodności między wynikami obu testów – co jest spójne z zaleceniem Cirac i wsp. (2016, poniżej), by u każdego pacjenta stosować więcej niż jeden test stereoskopowy. Praktyczny przykład zastosowania testu Frisby w badaniach kandydatów w lotnictwie.

Najważniejszy wniosekU 77 kandydatów do personelu latającego średni wynik w teście Frisby Near wyniósł 15″ wobec 60″ w teście TNO, bez istotnej zgodności między obydwoma testami.

Normative Values for Near and Distance Clinical Tests of Stereoacuity

Piano, M.E.F., Tidbury, L.P., O'Connor, A.R. (2016) · Strabismus, 24(4), 169-172 · Zobacz publikację ↗

Badanie porównawcze podające wartości normatywne ostrości stereoskopowej dla kilku powszechnie stosowanych klinicznych testów stereoskopowych do bliży i do dali, w tym Frisby Near Stereotest i FD2 Distance Stereotest – przydatna, niezależna weryfikacja przedstawionych powyżej norm Anketell i wsp. (2013) oraz Adamsa i wsp. (2005).

Najważniejszy wniosekNiezależne wartości normatywne ostrości stereoskopowej dla testów Frisby Near i FD2, weryfikujące wcześniejsze zbiory danych normatywnych.

Test-retest variability in stereoacuity measurements

Mehta, J., O'Connor, A. (2023) · Strabismus, 31(3), 188-196 (DOI: 10.1080/09273972.2023.2252853) · University of Liverpool, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

54 dorosłych z prawidłowym wzrokiem zbadano dwukrotnie czterema testami stereoskopowymi: TNO, Frisby, Lang Stereopad i Asteroid (test cyfrowy). Zmienność test–retest była klinicznie nieistotna we wszystkich testach z wyjątkiem Lang Stereopad. Test Frisby miał najwęższe granice zgodności spośród czterech – najlepszą powtarzalność pomiarów – choć cyfrowy test Asteroid obejmuje szerszy zakres pomiarowy.

Najważniejszy wniosekSpośród testów TNO, Frisby, Lang Stereopad i Asteroid test Frisby miał najwęższe granice zgodności (najlepszą powtarzalność test–retest).

Monocular Clues in Seven Stereotests

Hahn, E., Comstock, D., Durling, S., MacCarron, J., Mulla, S., James, P., LaRoche, R. (2010) · Dalhousie Medical Journal, 37(1), 4-13 · IWK Health Centre / Dalhousie University, Kanada · Zobacz publikację ↗

133 badanych (100 z prawidłową stereopsją, 33 z zezem jawnym) zbadano jednoocznie i obuocznie siedmioma wiodącymi testami stereoskopowymi: Titmus, Randot, Randot Special Edition, Randot Preschool, Lang, Lang II i Frisby. Identyfikacja jednooczna (fałszywie dodatnia) wystąpiła w 6 z 7 testów w obu grupach – ale w teście Frisby nie odnotowano żadnej identyfikacji jednoocznej w żadnej z grup. Jedynym wyjątkiem wśród wszystkich 133 badanych był pacjent z naprzemiennym zezem rozbieżnym, który zaliczył płytkę o najmniejszej dysparacji obuocznie (a nie jednoocznie).

Najważniejszy wniosekJedyny spośród 7 głównych testów stereoskopowych bez ani jednej identyfikacji jednoocznej – zarówno u osób z prawidłowym widzeniem, jak i z zezem.

Stereoacuity norms for school-age children using the Frisby stereotest

Anketell, P.M., Saunders, K.J., Little, J-A. (2013) · Journal of AAPOS, 17(6), 582-587 · Ulster University, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

Zbadano 186 prawidłowo rozwijających się dzieci w wieku szkolnym (6–16 lat), aby ustalić aktualne wartości normatywne ostrości stereoskopowej w teście Frisby. Mediana progu dla dysparacji skrzyżowanej wyniosła 20 sekund kątowych u dzieci ze szkoły podstawowej i 10 sekund kątowych u starszych uczniów (odpowiednio 25″ i 10″ dla dysparacji nieskrzyżowanej).

Najważniejszy wniosekDane normatywne dla dzieci w wieku 6–16 lat: mediana 20″ (szkoła podstawowa) / 10″ (szkoła średnia).

Clinical evaluation of stereopsis

Westheimer, G. (2013) · Vision Research, 90, 38-42 (DOI: 10.1016/j.visres.2012.10.005) · University of California, Berkeley, USA · Zobacz publikację ↗

Badacz widzenia Gerald Westheimer sformułował pięć kryteriów skutecznego klinicznego pomiaru ostrości stereoskopowej: cele powinny być nieliczne i wyraźnie wyodrębnione; ostro zarysowane i dobrze zogniskowane w widzeniu obuocznym; prezentowane z wysokim kontrastem i co najmniej średnią luminancją fotopową; w minimalnym stopniu zależne od przewidywania czy pamięci; oraz w miarę możliwości pozbawione niestereoskopowych wskazówek głębi. Westheimer zauważył również, że stereogramy z losowych punktów są problematyczne, ponieważ nie każdy obserwator potrafi od razu, przy pierwszym oglądaniu, wyodrębnić spójną globalną dysparację. Konstrukcja testu Frisby i dowody zebrane w tym kompendium bezpośrednio odpowiadają na każde z tych kryteriów: rzeczywiste, wyraźnie wyodrębnione cele bez możliwych do wykorzystania wskazówek jednoocznych (Cooper i Feldman, 1979; Hahn i wsp., 2010); położenie celu zmieniające się przy każdej prezentacji, co ogranicza zależność od pamięci czy przewidywania (konstrukcja testu, Frisby, 1975); oraz warunki obserwacji niewymagające okularów dysocjujących, co pozwala uniknąć opisanego przez Westheimera problemu wyodrębniania obrazu przy pierwszym oglądaniu testów z losowych punktów.

Najważniejszy wniosekKonstrukcja testu Frisby spełnia każde z kryteriów skutecznego badania ostrości stereoskopowej sformułowanych przez Westheimera (2013), co potwierdzają dowody zebrane w tym kompendium.

Does binocularly perceived depth correlate with reduced stereoacuity?

Lindstrom, A., Davis, H., Frisby, J.P. (2009) · Ophthalmic and Physiological Optics, 29(1), 92-98 · Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

W badaniu, którego współautorami są Helen Davis i John Frisby, mierzono „postrzeganą głębię” za pomocą testu Wirt Fly Stereotest (metodą dopasowywania wskaźnika, z zapisem w mm) i zestawiano ją z progami ostrości stereoskopowej uzyskanymi w Frisby Near Stereotest i teście Randot Circles – co potwierdza, że test Frisby Near jest trafnym korelatem postrzeganej głębi, a nie jedynie klinicznym pomiarem progu.

Najważniejszy wniosekAnaliza związku między zmierzoną ostrością stereoskopową a obuocznie postrzeganą głębią; współautorami są twórcy testu.

Wzmianki w literaturze Holmes, J.M., Leske, D.A. (1999), „Monocular clues in tests of stereoacuity”, Transactions of the IX International Orthoptic Congress, 103–106 – 100 dorosłych z prawidłowym widzeniem zbadano z jednym okiem zasłoniętym i żaden nie zdołał zaliczyć Frisby Near Stereotest; spośród porównywanych testów do bliży test Frisby uznano za najmniej podatny na wskazówki jednooczne. Cytowane przez Hahna i wsp. (2010, powyżej) (brak zapisu online; materiały kongresowe).

C. Skuteczność w badaniach przesiewowych w kierunku niedowidzenia i zeza

Wyważony obraz: kilka badań porównuje wyniki testu Frisby bezpośrednio z innymi wiodącymi testami, uczciwie zastrzegając ograniczenia testów stereoskopowych jako samodzielnych narzędzi przesiewowych.

Screening merits of the Lang II, Frisby, Randot, Titmus, and TNO stereo tests

Ohlsson, J., Villarreal, G., Abrahamsson, M., Cavazos, H., Sjöström, A., Sjöstrand, J. (2001) · Journal of AAPOS, 5(5), 316-322 · Göteborg, Szwecja / Monterrey, Meksyk · Zobacz publikację ↗

W dużym badaniu terenowym obejmującym 1035 uczniów (w wieku 12–13 lat) w Monterrey w Meksyku porównano pięć wiodących testów stereoskopowych, w tym Frisby, w badaniach przesiewowych w kierunku niedowidzenia i zeza, odnosząc je do pełnego badania klinicznego. Wszystkie pięć testów stosowanych samodzielnie miało czułość poniżej 80% i dodatnią wartość predykcyjną poniżej 40%; spośród 60 potwierdzonych przypadków tylko 8 zostało wykrytych przez każdy test, a 25 – głównie z niedowidzeniem – nie wykrył żaden z pięciu. Test Frisby uzyskał najwyższą indywidualną czułość spośród pięciu.

Najważniejszy wniosekTest Frisby uzyskał najwyższą indywidualną czułość spośród pięciu badanych testów stereoskopowych, choć – jak każdy z nich – sam w sobie nie wystarcza do badań przesiewowych w kierunku niedowidzenia/zeza.

The Effect of Refractive Amblyopia on the Frisby Stereotest

Nanda, K.D., Nischal, K.K. (2022) · Journal of Binocular Vision and Ocular Motility, 73(1), 7-10 · UPMC Children's Hospital of Pittsburgh, PA, USA · Zobacz publikację ↗

Prospektywnie oceniono 22 dzieci w wieku 4–12 lat z jednostronnym niedowidzeniem refrakcyjnym. Stwierdzono umiarkowaną do silnej korelację między ostrością wzroku a ostrością stereoskopową w teście Frisby, co pokazuje, że wyniki testu Frisby odzwierciedlają stopień już rozpoznanego niedowidzenia refrakcyjnego – przydatne do monitorowania stanu widzenia obuocznego w trakcie leczenia.

Najważniejszy wniosekOstrość stereoskopowa w teście Frisby koreluje ze stopniem niedowidzenia, co przemawia za jego stosowaniem do monitorowania stanu widzenia obuocznego w trakcie leczenia.

D. Stereopsja a starzenie się

Większość badań nad testem Frisby dotyczy dzieci, ale odrębna grupa prac sięga na drugi kraniec życia – śledząc, jak stereopsja w warunkach rzeczywistej głębi utrzymuje się lub słabnie u osób starszych.

Stereopsis and ageing

Wright, L.A., Wormald, R.P.W. (1992) · Eye, 6(5), 473-476 · Moorfields Eye Hospital, Londyn, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

728 osób powyżej 65. roku życia, zgłaszających się do przychodni ogólnej, zbadano testem Frisby w ramach szerszego badania funkcji wzrokowych u osób starszych. Tylko 27% uzyskało prawidłową stereopsję, a 29% nie miało mierzalnej stereopsji, przy czym częstość upośledzonej stereopsji rosła z wiekiem. Utrata ta występowała bez jakichkolwiek innych rozpoznanych chorób oczu.

Najważniejszy wniosekSpośród 728 pacjentów powyżej 65. roku życia tylko 27% miało prawidłową stereopsję w teście Frisby, a częstość jej utraty rosła z wiekiem.

Effect of age on adult stereoacuity as measured by different types of stereotest

Garnham, L., Sloper, J.J. (2006) · British Journal of Ophthalmology, 90(1), 91-95 · Moorfields Eye Hospital, Londyn, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

60 osób z prawidłowym wzrokiem w wieku 17–83 lat zbadano czterema testami stereoskopowymi – TNO, Titmus, Frisby do bliży i FD2 – aby porównać, jak każdy z nich reaguje na normalne starzenie się. Wszystkie cztery testy wykazały łagodne ogólne pogorszenie ostrości stereoskopowej z wiekiem. Wyraźny spadek do poziomu przesiewowego lub brak stereopsji zaobserwowano u pięciu osób powyżej 55. roku życia, ale wyłącznie w teście TNO; wyniki testów Frisby i Titmus u tych samych osób nie wykazały takiego załamania.

Najważniejszy wniosekOstrość stereoskopowa w teście Frisby pogarszała się z wiekiem tylko nieznacznie; w przeciwieństwie do testu TNO nie wykazywała u starszych badanych gwałtownego spadku do poziomu wyników przesiewowych.

Ocular contributions to age-related loss in coarse stereopsis

Schneck, M.E., Haegerstrom-Portnoy, G., Lott, L.A., Brabyn, J.A. (2000) · Optometry and Vision Science, 77(10), 531-536 · Smith-Kettlewell Eye Research Institute, San Francisco, CA, USA · Zobacz publikację ↗

Na podstawie testu Frisby zastosowanego w dużej, losowo dobranej próbie dorosłych powyżej 58. roku życia badanie sprawdzało, czy związana z wiekiem utrata stereopsji odzwierciedla rzeczywiste pogorszenie funkcji korowych, czy degradację sygnału optycznego/siatkówkowego docierającego do kory. W całej próbie stereopsja zgrubna wyraźnie pogarszała się z wiekiem – jednak w podgrupie dobranej pod kątem dobrego stanu zdrowia oczu nie stwierdzono istotnego pogorszenia związanego z wiekiem.

Najważniejszy wniosekZwiązana z wiekiem utrata stereopsji w teście Frisby odzwierciedlała stan zdrowia oczu, a nie pogorszenie funkcji korowych – starsi dorośli ze zdrowymi oczami nie wykazywali istotnego spadku.

Single and Multiple Visual Function Impairments and Associated Vision-Related Quality of Life Impact in Older Adults Aged 60 to 100 Years

Gupta, P., Vu, T.A., Wong, C.M.J., et al. (2025) · Investigative Ophthalmology & Visual Science, 66(2), 18 (DOI: 10.1167/iovs.66.2.18) · Singapore Eye Research Institute / Duke-NUS Medical School, Singapur · Zobacz publikację ↗

W populacyjnym badaniu kohortowym obejmującym 2380 starszych, wieloetnicznych dorosłych mieszkańców Azji zastosowano Frisby Stereotest jako miarę percepcji głębi – obok ostrości wzroku, wrażliwości na kontrast i widzenia barw – aby ocenić wpływ pojedynczych i mnogich zaburzeń funkcji wzrokowych na jakość życia związaną z widzeniem. To zakrojone na szeroką skalę, aktualne (2025) potwierdzenie, że test Frisby jest nadal stosowany w dużych badaniach epidemiologicznych dotyczących starzenia się i widzenia.

Najważniejszy wniosekTest Frisby zastosowany jako miara percepcji głębi w populacyjnym badaniu kohortowym obejmującym 2380 uczestników, dotyczącym widzenia i jakości życia osób starszych.

E. Duże wieloośrodkowe badania kliniczne, w których test Frisby stanowił miarę wyniku

Włączenie testu Frisby jako głównej miary wyniku w dużych, wieloośrodkowych badaniach finansowanych przez instytucje rządowe/NIH odzwierciedla jego pozycję jako narzędzia badawczego.

Stereopsis Results at 4.5 Years of Age in the Infant Aphakia Treatment Study

Infant Aphakia Treatment Study Group (Lambert, S.R., et al.) (2014/2015) · American Journal of Ophthalmology, 159(1), 64-70 · Wieloośrodkowe, finansowane przez NIH, USA · Zobacz publikację ↗

W tym randomizowanym badaniu kontrolowanym obejmującym 114 niemowląt leczonych z powodu jednostronnej wrodzonej zaćmy (korekcja soczewką wewnątrzgałkową lub soczewką kontaktową) test Frisby – obok Randot Preschool i Titmus Fly – był jedną z trzech głównych miar wyniku dotyczących stereopsji w wieku 4,5 roku.

Najważniejszy wniosekTest Frisby wybrany jako jedna z trzech głównych miar wyniku dotyczących stereopsji w dużym, wieloośrodkowym, randomizowanym badaniu kontrolowanym finansowanym przez NIH.

Factors associated with stereopsis and a good visual acuity outcome among children in the Infant Aphakia Treatment Study

Infant Aphakia Treatment Study Group (2016) · Eye, 30(9), 1221-1228 · Wieloośrodkowe, finansowane przez NIH, USA · Zobacz publikację ↗

Analiza uzupełniająca tego samego badania wieloośrodkowego, w której jako najsilniejsze czynniki prognostyczne uzyskania mierzalnej stereopsji wskazano młodszy wiek w chwili operacji zaćmy i lepszą końcową ostrość wzroku – ponownie z testem Frisby jako podstawowym narzędziem pomiarowym.

Najważniejszy wniosekWcześniejsza operacja i lepsza ostrość wzroku były najsilniejszymi czynnikami prognostycznymi uzyskania mierzalnej stereopsji.

Presenting features and early management of childhood intermittent exotropia in the UK: inception cohort study

Buck, D., Powell, C., Cumberland, P., Davis, H., Dawson, E., Rahi, J., Sloper, J., Taylor, R., Tiffin, P., Clarke, M.P.; Improving Outcomes in Intermittent Exotropia Study Group (2009) · British Journal of Ophthalmology, 93(12), 1620-1624 · Wieloośrodkowe, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

W tym brytyjskim badaniu kohorty incydentnej zrekrutowano z 26 szpitalnych poradni okulistycznych 460 dzieci poniżej 12. roku życia z wcześniej nieleczonym zezem rozbieżnym okresowym; ostrość stereoskopową do bliży oceniano testem Frisby Near Stereotest w ramach wyjściowego zestawu badań. W ciągu 12 miesięcy 64,6% dzieci nie otrzymało żadnego leczenia, 21% leczono z powodu obniżonej ostrości wzroku, a 19,4% z powodu samego zeza (7,6% operacyjnie); najsilniejszym czynnikiem prognostycznym operacji była słaba kontrola odchylenia w chwili włączenia do badania. Ostrość stereoskopowa i wielkość odchylenia nie wpływały na rodzaj postępowania wobec dziecka.

Najważniejszy wniosekW tej brytyjskiej kohorcie obejmującej 460 dzieci z 26 ośrodków ostrość stereoskopowa nie pozwalała przewidzieć, jakie leczenie otrzyma dziecko z zezem rozbieżnym okresowym – pozwalała na to natomiast kontrola odchylenia.

F. Literatura międzynarodowa

Badania nad Frisby Stereotest prowadzone są na wielu kontynentach. W tej części przedstawiono badania opublikowane w językach innych niż angielski, przetłumaczone i streszczone poniżej.

Concordancia de resultados entre las pruebas de estereopsis Frisby, test de Titmus vs Howard Dolman test en pacientes de entre 6 a 12 años con ambliopía y grupo control

Soto Pinzón, J.C., Urdiales Suárez, J.A. (promotor: Jurado Medina, S.P.) (2023) · Universidad de La Salle, Bogotá, Kolumbia Tłumaczenie z języka hiszpańskiego Praca dyplomowa · Zobacz publikację ↗

15 dzieci z niedowidzeniem wywołanym anizometropią i 15 zdrowych dzieci z grupy kontrolnej dobranej pod względem wieku (6–12 lat) zbadano testami Frisby i Titmus, odnosząc wyniki do aparatu Howarda-Dolmana jako referencyjnej miary stereopsji („złotego standardu”). Przeanalizowano zgodność każdego testu klinicznego ze złotym standardem w obu grupach. Uwaga: jest to praca licencjacka, a nie recenzowany artykuł naukowy; uwzględniono ją dla kompletności przeglądu literatury międzynarodowej.

Najważniejszy wniosekPorównanie testów Frisby i Titmus z testem Howarda-Dolmana u dzieci z niedowidzeniem (praca licencjacka).

Fiabilidad de los test de estereopsis de cerca: Titmus, Randot, TNO y Frisby

Cirac, A., Jarabo, C., et al. (2016) · Óptica Pura y Aplicada, 49(2), 105-113 (DOI: 10.7149/OPA.49.2.48590) · Universidad de Zaragoza, Hiszpania Tłumaczenie z języka hiszpańskiego · Zobacz publikację ↗

U 200 zdrowych młodych dorosłych ochotników (średni wiek 24±8 lat) zbadano ostrość stereoskopową do bliży testami Titmus, Randot, TNO i Frisby. Odsetek niezaliczeń był poniżej 10% we wszystkich czterech testach. Autorzy stwierdzili różnice w konkretnych wartościach ostrości stereoskopowej uzyskiwanych w poszczególnych testach i zalecają stosowanie u każdego pacjenta co najmniej dwóch różnych testów stereoskopowych, aby ocena była rzetelna.

Najważniejszy wniosekOdsetek niezaliczeń poniżej 10% we wszystkich czterech testach, w tym Frisby, u 200 zdrowych młodych dorosłych.

Detección de estrabismo y ambliopía con el uso de pruebas para estereopsis en población infantil

Hernández-Muñoz, M.T., Hernández-Ordóñez, T., De la Fuente-Torres, M.A. (2003) · Revista Mexicana de Oftalmología, 77(6), 211-216 · Meksyk (miasto) / Ciudad Victoria, Tamaulipas, Meksyk Tłumaczenie z języka hiszpańskiego · Zobacz publikację ↗

W dużym badaniu terenowym obejmującym 1048 dzieci (760 przedszkolaków w wieku 3–5 lat i 288 dzieci w wieku szkolnym 6–8 lat) z miasta Meksyk i Ciudad Victoria w stanie Tamaulipas porównano testy stereoskopowe Lang II, Frisby, Titmus i Random Dot E z pełnym badaniem okulistycznym (ostrość wzroku, test naprzemiennego zasłaniania, refrakcja w cykloplegii i badanie dna oka) jako standardem referencyjnym w wykrywaniu zeza i niedowidzenia. Test Frisby osiągnął 100% swoistości dla obu schorzeń w obu grupach wiekowych (100% dodatniej wartości predykcyjnej dla zeza), przy czym czułość – jak można oczekiwać od każdego pojedynczego testu przesiewowego stosowanego samodzielnie – była bardziej ograniczona (u przedszkolaków 25% dla zeza i 0% dla niedowidzenia, u dzieci w wieku szkolnym odpowiednio 66,67% i 14,28%). Autorzy stwierdzili, że test Frisby u przedszkolaków i dzieci szkolnych wiarygodnie wyklucza zeza i niedowidzenie u zdrowych dzieci.

Najważniejszy wniosek100% swoistości dla zeza i niedowidzenia u meksykańskich przedszkolaków i dzieci w wieku szkolnym – wiarygodne narzędzie przesiewowe do wykluczania tych schorzeń, o czułości ograniczonej, jak można oczekiwać przy samodzielnym stosowaniu.

近見立体視検査における3検査法の比較 (Porównanie trzech metod badania ostrości stereoskopowej do bliży)

Kawachi, E. (1983) · Hiroshima Medicine, 36(3), 305-308 · Japonia Tłumaczenie z języka japońskiego · Zobacz publikację ↗

Jedna z najwcześniejszych opublikowanych nieanglojęzycznych ocen klinicznych Frisby Stereotest, porównująca trzy metody badania ostrości stereoskopowej do bliży w ciągu dekady od wprowadzenia testu w 1975 roku, opublikowana w japońskim regionalnym czasopiśmie medycznym.

Najważniejszy wniosekJedna z najwcześniejszych nieanglojęzycznych ocen klinicznych testu Frisby, opublikowana w ciągu dekady od jego wprowadzenia w 1975 roku.

Comparison between the Frisby Stereotest and Titmus Stereo Test

Abe, H., Kobayashi, K., Suda, Y., Katsumi, O., Miyanaga, Y., Inouye, J. (2009) · Japanese Journal of Strabismus and Amblyopia, 36, 51-56 · Japonia Tłumaczenie z języka japońskiego · Zobacz publikację ↗

Recenzowane porównanie testów stereoskopowych Frisby i Titmus, będące częścią wieloletniego japońskiego programu badań nad testem Frisby, w ramach którego powstały również prace towarzyszące (Ganka Rinsho Kiyo, 2(2), 143-148, w tym samym roku, oraz pokrewny raport Shimaguchi i wsp., 2010, w tym samym czasopiśmie, 3(2), 166-171).

Najważniejszy wniosekRecenzowane japońskie porównanie, część wieloletniego japońskiego programu badań nad testem Frisby.

Frisby Stereo Test binocular-vision screening in train drivers

Igarashi, T., Seiji, K., Kimura, K. (2011) · Traffic Medicine, 65(3-4), 91-97 · Japonia Tłumaczenie z języka japońskiego · Zobacz publikację ↗

Opisuje wprowadzenie opartego na Frisby Stereo Test przesiewowego badania funkcji widzenia obuocznego u maszynistów – zawodowego zastosowania przesiewowego o krytycznym znaczeniu dla bezpieczeństwa, poza rutynową praktyką okulistyczną.

Najważniejszy wniosekPraktyczne zawodowe badanie przesiewowe widzenia obuocznego u maszynistów – w zawodzie o krytycznym znaczeniu dla bezpieczeństwa.

G. Ankiety dotyczące wyboru i stosowania testów

Poza indywidualnymi badaniami trafności badania ankietowe pokazują, po który test klinicyści rzeczywiście sięgają w codziennej praktyce.

Which Stereotest do You Use? A Survey Research Study in the British Isles, the United States and Canada

Vancleef, K., Read, J.C.A., et al. (2019) · British and Irish Orthoptic Journal, 15(1), 15-24 (DOI: 10.22599/bioj.120) · Newcastle University, Wielka Brytania / badanie międzynarodowe · Zobacz publikację ↗

W dwóch ankietach wśród specjalistów ochrony wzroku – jednej na Wyspach Brytyjskich, drugiej w USA i Kanadzie – pytano, które testy stereoskopowe są stosowane w codziennej praktyce i uznawane za najlepszą praktykę. Okazało się, że Frisby jest najczęściej stosowanym testem stereoskopowym na Wyspach Brytyjskich zarówno w młodszych, jak i starszych grupach wiekowych dzieci (w USA i Kanadzie częściej stosuje się testy Titmus i Randot).

Najważniejszy wniosekFrisby jest najczęściej stosowanym testem stereoskopowym na Wyspach Brytyjskich zarówno u młodszych, jak i starszych dzieci.

H. Screener Pocket Test: zastosowanie kliniczne i przegląd

Kieszonkowe wersje Screener z 1 i 2 płytkami wykorzystują tę samą optyczną zasadę rzeczywistej głębi co standardowy Near Stereotest – z dwoma kwadrantami zamiast czterech – w poręcznym formacie przeznaczonym do szybkich badań przesiewowych niemowląt i małych dzieci. Okulistycznych badań klinicznych poświęconych wyłącznie wersji kieszonkowej jest wciąż niewiele, jednak została ona niezależnie przyjęta jako szybkie narzędzie przesiewowe do oceny stereopsji również daleko poza okulistyką, m.in. w dwóch niedawnych badaniach neurochirurgicznych opisanych poniżej.

The Frisby stereotest: introduction and review

Optician CPD Series (b.d.) (b.d.) · Optician, CPD Archive #C40819 · Wielka Brytania Autor: prof. J. Frisby · Zobacz publikację ↗

Artykuł przeglądowy w ramach ustawicznego doskonalenia zawodowego (CPD) dla brytyjskich specjalistów ochrony wzroku, omawiający prawidłową procedurę badania, kryteria oceny i zastosowania przesiewowe całej gamy produktów Frisby, w tym kieszonkowej wersji przesiewowej stosowanej do szybkich badań niemowląt i przedszkolaków.

Najważniejszy wniosekKliniczny przegląd szkoleniowy (CPD) dotyczący procedury badania, oceny wyników i zastosowania przesiewowego całej gamy testów Frisby.

Personalized surgical informed consent with stereoscopic visualization in neurosurgery — real benefit for the patient or unnecessary gimmick?

Hertzsprung, N., Krantchev, K., Picht, T., Roethe, A.L., Rubarth, K., Fuellhase, J., Vajkoczy, P., Acker, G. (2023) · Acta Neurochirurgica, 165(4), 1087-1098 (DOI: 10.1007/s00701-023-05512-x) · Niemcy · Zobacz publikację ↗

Wszystkich kwalifikujących się uczestników tego badania dotyczącego świadomej zgody w neurochirurgii najpierw poddano przesiewowej ocenie prawidłowej stereopsji za pomocą Frisby Pocket Stereotest, a następnie losowo przydzielono do konwencjonalnej rozmowy o świadomej zgodzie lub do rozmowy z wykorzystaniem stereoskopowej wizualizacji MRI. To w pełni niezależny przykład zastosowania Pocket Stereotest jako narzędzia przesiewowego daleko poza okulistyką.

Najważniejszy wniosekFrisby Pocket Stereotest zastosowany do przesiewowej oceny stereopsji uczestników przed badaniem dotyczącym świadomej zgody w neurochirurgii – niezależny, pozaokulistyczny przykład zastosowania klinicznego.

Does stereoscopic imaging improve the memorization of medical imaging by neurosurgeons? Experience of a single institution

Schlinkmann, N., Khakhar, R., Picht, T., Piper, S.K., Fekonja, L.S., Vajkoczy, P., Acker, G. (2022) · Neurosurgical Review, 45(2), 1371-1381 (DOI: 10.1007/s10143-021-01623-0) · Niemcy · Zobacz publikację ↗

U neurochirurgów i rezydentów potwierdzono stereopsję za pomocą Frisby Pocket Stereotest, aby zrównoważyć dwie grupy dobrane pod względem doświadczenia, przed porównaniem wizualizacji monoskopowej i stereoskopowej w zapamiętywaniu i wykrywaniu zmian neurochirurgicznych (tętniaków i guzów). Kolejna niezależna, pozaokulistyczna walidacja Pocket Stereotest jako szybkiego i wiarygodnego narzędzia przesiewowego do oceny stereopsji.

Najważniejszy wniosekFrisby Pocket Stereotest zastosowany do potwierdzenia prawidłowej stereopsji i zrównoważenia grup badawczych neurochirurgów przed zadaniem dotyczącym wizualizacji i zapamiętywania.

Część druga – Frisby Davis Distance Stereotest (FD2)

Opracowany wspólnie z Helen Davis OBE, profesor ortoptyki, aby rozszerzyć tę samą zasadę rzeczywistej głębi bez okularów na badanie do dali – choć z użyciem drukowanych celów konturowych zamiast elementów z losowych punktów. Większość opublikowanej literatury dotyczącej FD2 koncentruje się na podejmowaniu decyzji o leczeniu operacyjnym zeza oraz na zezie rozbieżnym okresowym.

I. Ostrość stereoskopowa do dali: opracowanie, trafność i zastosowanie kliniczne

Ostrość stereoskopowa do dali ma szczególne znaczenie w zezie rozbieżnym okresowym oraz w zawodach wymagających oceny głębi na odległość, np. u operatorów wózków widłowych. Literatura dotycząca FD2 ustala normy pediatryczne i wykazuje kliniczną przydatność testu w ustalaniu momentu operacji zeza.

Does stereoacuity correlate with interpupillary distance for normal observers?

Frisby, J.P., Patchick, E., Edgar, R., Davis, H. (2004) · Transactions of the 10th International Orthoptic Congress, Sydney/Melbourne · University of Sheffield, Wielka Brytania Referat konferencyjny

U 186 studentów zmierzono ostrość stereoskopową aparatem Howarda-Dolmana do bliży i do dali oraz zarejestrowano rozstaw źrenic (PD). Względna ostrość stereoskopowa korelowała istotnie, ale słabo ze względnym rozstawem źrenic w całej grupie (r = -0,24, p<0,001) – co ma znaczenie raczej teoretyczne niż kliniczne, ponieważ rozstaw źrenic wyjaśniał zaledwie kilka sekund kątowych obserwowanej zmienności. Co kluczowe, ostrość stereoskopowa mierzona samym testem FD2 nie korelowała istotnie z rozstawem źrenic, co wskazuje, że test kliniczny jest odporny na to źródło zmienności osobniczej, nawet jeśli ogólne zadania z zakresu geometrii stereoskopowej wykazują niewielki efekt. Współautorami są sami John Frisby i Helen Davis; praca została przedstawiona na Międzynarodowym Kongresie Ortoptycznym, a nie opublikowana jako artykuł w czasopiśmie.

Najważniejszy wniosekOstrość stereoskopowa w teście FD2 nie korelowała istotnie z rozstawem źrenic, w przeciwieństwie do typowych laboratoryjnych zadań z zakresu geometrii stereoskopowej.

Frisby Davis distance stereoacuity values in visually normal children

Adams, W.E., Hrisos, S., Richardson, S., Davis, H., Frisby, J.P., Clarke, M.P. (2005) · British Journal of Ophthalmology, 89(11), 1438-1441 · Newcastle University, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

59 dzieci z prawidłowym wzrokiem w wieku 36–68 miesięcy zbadano testem FD2. Każde dziecko udało się z powodzeniem zbadać. Wyniki pozwoliły ustalić normatywne wartości pediatryczne ostrości stereoskopowej do dali i wykazały dojrzewaniową poprawę stereopsji do dali wraz z wiekiem.

Najważniejszy wniosekWszystkie 59 dzieci (w wieku 3–6 lat) udało się zbadać, co pozwoliło ustalić pierwsze normy pediatryczne dla FD2: średnia ostrość stereoskopowa 29,6″ z 6 m (76% dzieci) i 92,3″ z 3 m (24%); jedynie u 6,8% nie uzyskano mierzalnej odpowiedzi.

Development of distant stereoacuity in visually normal children as measured by the Frisby-Davis distance stereotest

Hong, S.W., Park, S.C. (2008) · British Journal of Ophthalmology, 92(9), 1186-1189 · Korea Południowa · Zobacz publikację ↗

Niezależne powtórzenie norm pediatrycznych FD2 Adamsa i wsp. (2005) w koreańskiej populacji dzieci z prawidłowym wzrokiem, potwierdzające dojrzewaniową poprawę stereopsji do dali wraz z wiekiem w drugim kraju i innej populacji.

Najważniejszy wniosekPotwierdza normy pediatryczne FD2 Adamsa i wsp. (2005) w niezależnej populacji.

Effects of interpupillary distance on stereoacuity: the Frisby Davis distance stereotest versus a 3-dimensional distance stereotest

Eom, Y., Song, J.S., Ahn, S.E. (2013) · Japanese Journal of Ophthalmology, 57(5), 486-492 · Korea Południowa · Zobacz publikację ↗

U 33 zdrowych ochotników zmierzono ostrość stereoskopową do dali testem FD2 oraz symulowanym testem stereoskopowym 3D wyświetlanym na monitorze, przy rozstawie źrenic (IPD) sztucznie zwiększonym dwu- i trzykrotnie za pomocą poziomych peryskopów. Wraz ze wzrostem IPD ostrość stereoskopowa mierzona testem FD2 poprawiała się – tak jak w rzeczywistej percepcji głębi – podczas gdy ostrość stereoskopowa mierzona symulowanym testem 3D na monitorze się pogarszała.

Najważniejszy wniosekOstrość stereoskopowa w teście FD2 poprawiała się wraz ze wzrostem rozstawu źrenic, zgodnie z rzeczywistą geometrią widzenia stereoskopowego – w przeciwieństwie do symulowanego testu 3D na monitorze, w którym się pogarszała.

Testing distance stereoacuity with the Frisby-Davis 2 (FD2) test

Holmes, J.M., Fawcett, S.L. (2005) · American Journal of Ophthalmology, 139(1), 193-195 · Mayo Clinic, Rochester, MN, USA · Zobacz publikację ↗

95 pacjentów z różnymi schorzeniami zezowymi i niezezowymi zbadano testem FD2. Autorzy opracowali i zwalidowali zmodyfikowany protokół prezentacji schodkowej, potwierdzając, że FD2 jest przydatną miarą ostrości stereoskopowej do dali, jeśli protokół prezentacji właściwie uwzględnia jednooczne wskazówki wzrokowe.

Najważniejszy wniosekOpracowanie zmodyfikowanego protokołu prezentacji schodkowej, kontrolującego wskazówki jednooczne przy większych dysparacjach.

Improvement in distance stereoacuity following surgery for intermittent exotropia

Adams, W.E., Leske, D.A., Hatt, S.R., Mohney, B.G., Birch, E.E., Weakley, D.R. Jr. (2008) · Journal of AAPOS, 12(2), 141-144 · Mayo Clinic, Rochester, MN, USA · Zobacz publikację ↗

Test FD2 zastosowano do śledzenia ostrości stereoskopowej do dali przed operacją i po operacji zeza rozbieżnego okresowego, wykazując wrażliwość testu na zmianę kliniczną po leczeniu.

Najważniejszy wniosekTest FD2 udokumentował mierzalną poprawę ostrości stereoskopowej do dali po operacji.

Evaluation of factors influencing distance stereoacuity on Frisby-Davis Distance Test (FD2) in intermittent exotropia

Saxena, R., Kakkar, A., Menon, V., Sharma, P., Phuljhele, S. (2011) · British Journal of Ophthalmology, 95(8), 1098-1101 · Indie · Zobacz publikację ↗

Analiza czynników klinicznych (np. kąta odchylenia, kontroli odchylenia) wpływających na pomiar ostrości stereoskopowej do dali testem FD2 w zezie rozbieżnym okresowym, doprecyzowująca sposób interpretacji wyników FD2 w tej grupie pacjentów przed badaniem tej samej grupy badawczej z 2013 roku dotyczącym momentu operacji (kolejna pozycja).

Najważniejszy wniosekOkreślenie czynników klinicznych wpływających na pomiar ostrości stereoskopowej do dali testem FD2 w zezie rozbieżnym okresowym.

Evaluation of FD2 (Frisby Davis distance) stereotest in surgical management of intermittent exotropia

Singh, A., Sharma, P., Singh, D., Saxena, R., Sharma, A., Menon, V. (2013) · British Journal of Ophthalmology, 97(10), 1318-1321 · Indie · Zobacz publikację ↗

30 pacjentów operowanych i 30 osób z grupy kontrolnej dobranej pod względem wieku zbadano testem FD2. Przedoperacyjna ostrość stereoskopowa do dali poprawiła się ze średnio 43,8″ do 27,0″ po operacji, co przemawia za stosowaniem ostrości stereoskopowej w teście FD2 jako praktycznej miary przy ustalaniu momentu interwencji chirurgicznej w zezie rozbieżnym okresowym.

Najważniejszy wniosekZaproponowanie progu ostrości stereoskopowej do dali w teście FD2 (gorszej niż 20″) jako pomocy w ustaleniu momentu interwencji chirurgicznej.

Stereoacuity with Frisby and Revised FD2 Stereo Tests

Bohr, I., Read, J.C.A., et al. (2013) · PLOS ONE, 8(12), e82999 · Newcastle University, Wielka Brytania · Pełny tekst w otwartym, bezpłatnym dostępie · Zobacz publikację ↗

365 uczestników z trzech przedziałów wiekowych (5–10, 11–49 i 50–82 lata) zbadano testem Frisby do bliży i zmodyfikowanym testem FD2. Oba testy wykazały umiarkowaną zgodność (kappa Cohena) w przypisywaniu osób do trzech kategorii widzenia stereoskopowego – klasa 1 (≤20 sekund kątowych), klasa 2 (21–149 sekund kątowych) i klasa 3 (≥150 sekund kątowych, co odpowiada wynikowi stereoujemnemu w FD2). Dane wykazały poprawę ostrości stereoskopowej w dzieciństwie i mierzalne pogorszenie w późnej dorosłości.

Najważniejszy wniosekUmiarkowana zgodność między testem Frisby do bliży a FD2 w całym przekroju wieku; udokumentowanie poprawy w dzieciństwie i pogorszenia w późnej dorosłości.

Contribution of a real depth distance stereoacuity test to clinical management

Young, B.J., Sueke, H., Wylie, J.M., Kaye, S.B. (2009) · Journal of Ophthalmology, 2009, Article 343827 · St Paul's Eye Unit, Liverpool, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

50 osób w wieku 21–62 lat zbadano testem FD2 z odległości 6 m, 3 m i 1 m. Żaden badany nie spełnił kryterium zaliczenia (3 z 4 prawidłowych odpowiedzi) w warunkach jednoocznych z odległości 6 metrów – co potwierdza, że wyniki FD2 do dali odzwierciedlają rzeczywistą stereopsję obuoczną, a nie jednooczne zgadywanie.

Najważniejszy wniosekŻaden badany nie uzyskał wyniku pozytywnego jednoocznie z odległości 6 metrów.

Predictive factors of stereopsis outcomes following strabismus surgery

Eshaghi, M., Arabi, A., Banaie, S., Shahraki, T., Eshaghi, S., Esfandiari, H. (2021) · Therapeutic Advances in Ophthalmology, 13 · Iran / USA · Zobacz publikację ↗

182 pacjentów z różnymi postaciami zeza oceniono testami FD2 (do dali), Frisby do bliży, Preschool Randot i Distance Randot. W badaniu jako kluczowe czynniki prognostyczne końcowego wyniku w zakresie stereopsji wskazano przedoperacyjne odchylenie, niedowidzenie oraz pooperacyjne odchylenie resztkowe.

Najważniejszy wniosekTesty FD2 i Frisby do bliży zastosowane jako podstawowe miary wyniku u 182 pacjentów operowanych.

J. Program badań ostrości stereoskopowej w Mayo Clinic

W latach 2005–2009 zespół badawczy Mayo Clinic (Rochester, MN) pod kierunkiem dr. Jonathana M. Holmesa prowadził systematyczny program badań charakteryzujących testy Frisby i FD2 w porównaniu z ich odpowiednikami z losowych punktów – obejmujący czułość porównawczą, zastosowanie kliniczne w zezie rozbieżnym okresowym, zmienność dobową, powtarzalność test–retest oraz odporność na obniżenie ostrości wzroku jednego oka.

Real Depth vs Randot Stereotests

Leske, D.A., Birch, E.E., Holmes, J.M. (2006) · American Journal of Ophthalmology, 142(4), 699-701 · Mayo Clinic, Rochester, MN, USA · Zobacz publikację ↗

Porównano ostrość stereoskopową mierzoną testami z rzeczywistą głębią – Frisby do bliży i FD2 – z ich odpowiednikami z losowych punktów (Preschool Randot i Distance Randot) u pacjentów z różnymi schorzeniami zezowymi i niezezowymi. Testy z rzeczywistą głębią pozwalały wykryć drobniejsze dysparacje niż odpowiadające im testy z losowych punktów, zarówno do bliży, jak i do dali.

Najważniejszy wniosekPacjenci konsekwentnie wykrywali drobniejsze dysparacje w testach z rzeczywistą głębią Frisby/FD2 niż w odpowiadających im testach z losowych punktów.

New tests of distance stereoacuity and their role in evaluating intermittent exotropia

Holmes, J.M., Birch, E.E., Leske, D.A., Fu, V.L., Mohney, B.G. (2007) · Ophthalmology, 114(6), 1215-1220 · Mayo Clinic, Rochester, MN, USA · Zobacz publikację ↗

Badanie to przyczyniło się do ustalenia klinicznej roli nowszych testów ostrości stereoskopowej do dali, w tym FD2, w szczególności w ocenie zeza rozbieżnego okresowego – schorzenia, w którym stereopsja do dali często lepiej niż stereopsja do bliży informuje o stopniu kontroli odchylenia.

Najważniejszy wniosekPrzyczyniło się do ustalenia klinicznej roli testu FD2 w ocenie zeza rozbieżnego okresowego, w którym stereopsja do dali jest czulszym wskaźnikiem niż stereopsja do bliży.

Variability of stereoacuity in intermittent exotropia

Hatt, S.R., Mohney, B.G., Leske, D.A., Holmes, J.M. (2008) · American Journal of Ophthalmology, 145(3), 556-561 · Mayo Clinic, Rochester, MN, USA · Zobacz publikację ↗

Dwanaścioro dzieci z zezem rozbieżnym okresowym zbadano trzy- lub czterokrotnie w ciągu jednego dnia, w odstępach co najmniej dwugodzinnych, testami FD2 i Distance Randot do dali oraz Frisby i Preschool Randot do bliży. U czworga z dwanaściorga pacjentów (33%) wyniki testu Distance Randot były zmienne; u trojga z nich zmienne były również wyniki FD2, a u jednego – wyłącznie wyniki FD2.

Najważniejszy wniosekOstrość stereoskopowa w zezie rozbieżnym okresowym może rzeczywiście wahać się w ciągu jednego dnia, niezależnie od zastosowanego testu stereoskopowego.

Defining real change in measures of stereoacuity

Adams, W.E., Leske, D.A., Hatt, S.R., Holmes, J.M. (2009) · Ophthalmology, 116(2), 281-285 · Mayo Clinic, Rochester, MN, USA · Zobacz publikację ↗

Pacjentów ze stabilnym zezem zbadano dwukrotnie testami Frisby do bliży, FD2, Preschool Randot i Distance Randot, aby ustalić powtarzalność test–retest. W badaniu określono, jak duża zmiana wyniku każdego testu oznacza rzeczywistą kliniczną poprawę lub pogorszenie, a nie zwykłą zmienność pomiaru.

Najważniejszy wniosekUstalenie progów powtarzalności test–retest dla testów Frisby do bliży i FD2, dające klinicystom uzasadnione kryterium oceny rzeczywistej zmiany związanej z leczeniem.

The effect of induced monocular blur on measures of stereoacuity

Odell, N.V., Hatt, S.R., Leske, D.A., Adams, W.E., Holmes, J.M. (2009) · Journal of AAPOS, 13(2), 136-141 · Mayo Clinic, Rochester, MN, USA · Zobacz publikację ↗

U 15 dorosłych z prawidłowym wzrokiem sztucznie obniżono ostrość wzroku jednego oka za pomocą folii Bangertera, a następnie zmierzono ostrość stereoskopową testami z rzeczywistą głębią – Frisby do bliży i FD2 – oraz testami Preschool Randot i Distance Randot. Symulowana utrata widzenia jednego oka w większym stopniu pogarszała progi ostrości stereoskopowej w testach z losowych punktów niż w testach z rzeczywistą głębią Frisby i FD2.

Najważniejszy wniosekWyniki testów Frisby i FD2 były w mniejszym stopniu zaburzone niż wyniki testów z losowych punktów przy symulowanym obniżeniu ostrości wzroku jednego oka.

K. Niezależny przegląd ekspercki

Niedawny przegląd ekspercki umiejscawiający testy Frisby i FD2 w pełnym obrazie klinicznym widzenia stereoskopowego i zeza.

Stereo vision and strabismus

Read, J.C.A. (2015) · Eye, 29(2), 214-224 (Cambridge Ophthalmological Symposium) · Newcastle University, Wielka Brytania · Zobacz publikację ↗

Obszerny przegląd dotyczący widzenia stereoskopowego i zeza autorstwa Jenny Read (współautorki prac Bohr i wsp. 2013 oraz Vancleef i wsp. 2019, ujętych już w tym kompendium). Przegląd zawiera tabelę porównawczą parametrów głównych testów stereoskopowych – odnotowując zakres 5–600″ testu Frisby do bliży i 5–50″ testu FD2 z 6 m – i omawia współczynniki powtarzalności ustalone przez Adamsa i wsp. (2009, powyżej): w żadnym z tych testów zmiana mniejsza niż czterokrotna nie jest uznawana za klinicznie istotną, przy czym wartości dla testu Frisby do bliży (F=1,7) i FD2 (F=4,8) obejmują wartości dla Preschool Randot (F=3,9) i Distance Randot (F=2,9).

Najważniejszy wniosekNiezależny przegląd ekspercki umiejscawiający testy Frisby/FD2 w całej literaturze klinicznej dotyczącej stereopsji i zeza, potwierdzający i osadzający w kontekście dane o powtarzalności Adamsa i wsp. (2009).

O kompendium

Opracowanie powstało na podstawie ustrukturyzowanego przeglądu literatury w bazie PubMed, bazach wydawców, repozytoriach instytucjonalnych oraz źródłach nieanglojęzycznych, które następnie przetłumaczono. Jest to obszerny przegląd wstępny, a nie wyczerpujący przegląd systematyczny – mogą istnieć dalsze badania, których tu nie ujęto.

Dla dystrybutorów i partnerów akademickich: prosimy o kontakt, jeśli chcieliby Państwo otrzymać źródłowe pliki PDF któregokolwiek z badań lub znają Państwo inne badania nad Frisby Stereotest – zwłaszcza opublikowane w językach innych niż angielski – które warto uwzględnić w kolejnych wydaniach kompendium.

Zastrzeżenie kliniczne

Streszczone powyżej badania mają wyłącznie charakter informacyjny i odzwierciedlają opublikowane prace naukowe, które obejmują lub omawiają Frisby Stereotests i pokrewne pomiary ostrości stereoskopowej. Nie stanowią wytycznych klinicznych ani porady medycznej. Zastosowanie kliniczne powinno być zgodne z lokalnymi protokołami i oceną specjalisty.

↑ Powrót na górę